بررسی تطبیقی معاضدت‌های مالی حین طلاق و پس از آن

نویسنده

دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی و استادیار دانشگاه امام صادق ع پردیس خواهران

چکیده

ماهیت روابط زوجین که مبتنی بر عاطفه، صداقت و اعتماد است، ایجاب می‌نماید که آنان پس یا طلاق از سرنوشت یکدیگر کاملاً بیگانه نباشند. از این رو، معاضدت‌های مالی حین طلاق و پس از آن مورد توجه نظام‌های حقوقی قرار گرفته است. حقوق ایران، این مهم را با وضع نهادهایی مانند اجرت‌المثل، نحله و مقرری ماهیانه پیش‌بینی کرده است؛ اما شرایط پیش‌بینی شده برای تعلق هر یک از این حقوق، در عمل، ناکارآمدی آن‌ها را نتیجه می‏دهد. در حقوق کشورهای غربی و اروپایی، نظام اشتراک زوجین در دارایی، تسویه مالی را حین طلاق موجه می‌سازد. مقرری ماهیانه نیز در حقوق این کشورها و کشورهای اسلامی مورد پذیرش واقع شده است. مقاله حاضر با بررسی نهادهای مورد استفاده در حقوق دیگر کشورها و انطباق آن با فقه، پیشنهادهایی را در رفع ناکارآمدی حقوق ایران در امر معاضدت‌های مالی پس از طلاق ارائه می‌کند. تصریح به جبران خسارت ناشی از طلاق و پیشنهاد قالب‌های اشتراک اموال حین زندگی زناشویی که تسویه مالی را در زمان طلاق لازم می‌گرداند، بهتر می‌تواند وضعیت مالی زوجین را پس از طلاق با موازین انصاف منطبق گرداند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of Financial Aid throughout the Divorce Process and Post Divorce

چکیده [English]

The nature of spouse relationship is based on love and affection, honesty and trust which require the couple not to be alien to each other during and after divorce. Hence the post divorce financial aid has been considered in all legal systems. So unilateral gifts, adequate payment and monthly maintenance has been included in Iran legal system, but practically great challenges remain. In the law of Western and European countries shared property system makes financial settlement possible during divorce. The law regarding monthly maintenance has been enforced in Islamic countries as well as in Western and European countries. The present article while reviewing the legal system of other countries in comparison with Islamic Jurisprudence has offered some suggestions to eliminate the inadequacy in Iranian law in post divorce. To compensate the loss inflicted in post divorce, shared property law during marital life is recommended which can fairly solve the financial trauma of post divorce.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Marriage
  • divorce on the basis of fault
  • shared property
  • monthly allowance

عنوان مقاله [العربیة]

الدعم المالی عند الطلاق و بعده دراسة مقارنة

چکیده [العربیة]

تتطلب ماهیة علاقة الزوجین القائمة علی الحب و الصدق و الثقة أن لا یتجاهلا مصیر بعضهما بعد الطلاق. و علی هذا الأساس أصبح الدعم المالی عند الطلاق و بَعده موضع اهتمام الأنظمة القانونیة.
و قد تم تدبیر هذه القضیة المهمة فی القانون الإیرانی عبر سنّ تنظیمات مالیة کأجرة المثل و النحلة و المخصص الشهری، غیر أن التدابیر المتعلقة لحیازة المرأة لهذه الحقوق تؤدی إلی عدم کفاءة هذه التنظیمات. و فی قوانین الدول الغربیة و الأوربیة یبرر نظام تقاسم الأموال المکتسبة طوال الحیاة الزوجیة تسویة الأموال حین الطلاق. و قد تمّ الإعتراف بالمخصص الشهری فی الأنظمة القانونیة لتلک الدول و الدول الإسلامیة.
و تتابع هذه المقالة عرض اقتراحات القوانین الإیرانیة فی مجال الدعم المالی بعد الطلاق، و ذلک یتم من خلال دراسة التنظیمات المالیة المستخدمة فی قوانین بقیة الدول و تطبیقیها علی الشریعة.
إذ أن التصریح بتعویض الأضرار المترتبة علی الطلاق و اقتراح أطر لتقاسم الأموال فی فترة الحیاة الزوجیة و التی تستلزم تسویة الأموال عند الطلاق تکون أحسن بکثیر من التطبیق بین ظروف الزوجین المالیة بعد الطلاق و معاییر العدل و الإنصاف.

کلیدواژه‌ها [العربیة]

  • النکاح
  • الطلاق بسبب التقصیر
  • التقاسم المالی
  • المخصص الشهری
  • الغربیة
  • العربیة